Gemiddeld hebben de wintersolden in 2007 4 consumenten op 10 aangetrokken, wat neerkomt op een fikse stijging ten opzichte van 2006 (van 33% naar 44%). Dat blijkt uit een enquête die het OIVO in januari 2006 en 2007 uitvoerde bij zo'n 600 Belgische consumenten. De wintersolden hebben hun equivalent in de zomer bijgebeend, een periode waarin de solden doorgaans populairder waren.

De soldenperiode wordt vaak gelijkgesteld aan een periode van intense activiteit bij de verkopers. Het doel van de solden bestaat er eigenlijk in om de voorraden kwijt te raken en niet om een lucratieve commerciële slag te slaan. De wetgever heeft daarvoor een afgebakende periode vastgelegd. In sectoren zoals die van kleding en textiel zijn de soldenmaanden (januari en juli) al jarenlang systematisch de maanden met de grootste omzet van het jaar.

Een eerder positieve perceptie

De consumenten hebben een eerder positieve perceptie van de solden (die het vaakst rijmt met goede zaakjes doen). Maar dat belet hen niet om aandachtig te zijn voor mogelijke oplichterijen tijdens deze periode. Vooral Franstaligen tonen zich achterdochtig en aandachtig voor eventueel consumentenbedrog tijdens de solden.

Profiel van de soldenaar

De wintersolden trekken gemiddeld 44% van de consumenten aan. Vooral de leeftijdsgroep tussen de 18 en 29 jaar (63%) en personen tussen 30 en 39 jaar (54%), gezinnen met 5 personen (57%) en de inwoners van kleine Vlaamse dorpen (72%) zijn actief in de koopjesperiode. En dat terwijl de 65-plussers minder gevoelig zijn voor de soldenperiode in de winter (24%). De zomersolden op hun beurt worden bezocht door 40% van de consumenten. Ze zijn vooral succesrijk bij vrouwen jonger dan 50 jaar (54%), inwoners van het Brussels gewest (57%), gezinnen met 3 (66%) en 5 (61%) personen en de consumenten die tot de hogere sociale klassen behoren (60%).

Aankopen en aankoopgedrag tijdens de solden

Wat de aard van de aankopen betreft, merkt het OIVO een evolutie tijdens de wintersolden van 2006 en 2007. kledij, elektrische huishoudtoestellen en meubelen worden vaker gekocht, schoenen gaan dan weer minder over de toonbank.

Hoewel de soldenperiodes in trek zijn bij de consumenten, wacht de meerderheid niet tot deze perioden om kledij en schoenen aan te kopen. Slechts één consument op vijf zegt op de solden te wachten om aankopen te doen.
Een kwart van de consumenten zet geld opzij voor de soldenperiodes en 1 op 10 doet een beroep op consumptiekrediet.

Wat zegt de wet?

Een aankoop tijdens de solden is vaak een impulsieve aankoop - de consument wil dat buitenkansje niet mislopen - terwijl het juist een nog meer doordachte aankoop zou moeten zijn.

De wettelijke beschikkingen die de solden reguleren, vinden we in de artikels 49 tot 52 van de Wet op de Handelspraktijken (WHP) en kunnen de consument helpen om oordeelkundig te werk te gaan:

• De gesoldeerde producten moeten vóór de solden al courant te koop geweest zijn in hetzelfde lokaal.
• Er moet een aanzienlijke prijsvermindering toegestaan worden, die zo aangeduid wordt dat vergelijking met de oude prijs mogelijk is.
• In de sectoren van kleding, lederwaren, fijne lederwaren en schoenen mogen de solden enkel gehouden worden tussen 3 en 31 januari en tussen 1 en 31 juli.
• Voor de andere producten of productcategorieën kan de Koning bij koninklijk besluit andere periodes vastleggen. Gebeurt dat niet, dan gelden de hiervoor genoemde periodes.
• Aan die periodes gaan sperperiodes vooraf: in de zes weken vóór de solden mag een verkoper van kleding, fijne lederwaren en schoenen geen prijsverminderingen aankondigen of zelfs maar suggereren.
• Enkel tijdens de soldenperiodes is verkopen met verlies toegestaan.

tips om slim te consumeren tijdens de solden:

• speuren: in de weken die aan de solden voorafgaan, kan de consument gaan zoeken naar het kledingstuk of het paar schoenen van zijn of haar gading en de verkoper erover ondervragen om te weten of het model in verschillende kleuren en maten verkrijgbaar is. Op die manier zal de consument weten of er een grote voorraad van bestaat of dat het hier om een enig stuk (het laatste van een reeks) gaat.
• anticiperen: in de grootwarenhuizen of grote winkels worden de prijskaartjes niet op enkele minuten tijd of 's nachts aan de producten bevestigd. Vaak beginnen de verkopers al de avond voordien. Door een dag vóór de solden al in de rekken te gaan snuisteren, kunnen buitenkansjes opgespoord worden. En vergeet niet: het is de geafficheerde prijs die telt...!
• vergelijken: zelfs aan - 50% of - 60% blijven een mantelpakje met vlekken, een verouderde computer of een verkleurde sofa slechte aankopen! De consument heeft er alle belang bij de bijsluiters te lezen en het product zoveel mogelijk uit te testen want een aankoop (in de solden) annuleren is moeilijk.
• zijn rechten verdedigen: als de consument een product in de solden gekocht heeft en er een zichtbaar gebrek aan is, zoals een gebarsten computerscherm, een bevlekt kledingstuk of een divan met gaten, dan heeft hij geen verhaal tegenover de verkoper. Hij kan enkel proberen een minnelijke schikking te verkrijgen. Als het om een verborgen fout (of gebrek) gaat, moet de consument dit snel melden aan de verkoper en zich tot het gerecht wenden als de verkoper weigert er iets aan te doen.
• Zich gepast uitrusten: om een kledingstuk te gaan kopen, doet de consument er best aan om gemakkelijk uit te trekken kleding en gemakkelijk te verwisselen schoenen te voorzien. Zo raakt men niet al te snel ontmoedigd door tijdverlies!
• In groep winkelen: zo worden buitenkansjes gemakkelijker ontdekt en is het gemakkelijker om een objectieve mening van iemand te vragen.
• Afwachten: de prijzen die worden uitgestald, hebben de neiging nog te dalen naarmate de solden vorderen.

De volledige studie vindt u op www.oivo.be