De Febiac (Belgische automobiel- en tweewielerfederatie) kondigde op dinsdag 15 april laatstleden via de pers zijn plan aan voor de herziening van zijn ethische reclamecode. Ze zegt dat ze er nieuwe maatregelen in verband met de milieugegevens wil in opnemen.

Het OIVO houdt eraan erop te wijzen dat een Koninklijk Besluit houdende de omzetting van een Europese richtlijn (1) uit 1999, die materie al reglementeert.
In dat K.B. van 5 september 2001 staat namelijk:
De informatie over het brandstofverbruik en de CO2-uitstoot van het voertuig moet gemakkelijk leesbaar zijn en mag niet minder opvallen dan het hoofdbestanddeel van de reclameboodschap.

Het OIVO is het ermee eens dat die tekst om veiligheids- en juridische efficiëntieredenen zeker nader toegelicht moet worden, maar vindt tegelijkertijd dat het niet aan de industrie toekomt om dat op haar eentje te doen terwijl het milieuaspect vandaag de dag een echt onderwerp van maatschappelijk debat is.

Als rechtvaardiging voor die zelfregulering schuift de Febiac naar voren dat dit proces sneller en efficiënter werkt dan een wetswijziging.
Waarbij het OIVO zich de vraag stelt wie het meeste baat zal hebben bij dat grotere gemak en die hogere snelheid...

Het lijdt geen twijfel dat het voordeel van de zelfregulering aan de kant van de automobielindustrie zal spelen, die hierdoor rechter (en partij?) wordt met betrekking tot de vraag welke plaats gegeven moet worden aan de milieu-informatie in de reclames.
En wat wordt er dan van de aanbevelingen vanuit de consumenten- en de milieuorganisaties en vanuit de burgermaatschappij?

De voorbeelden uit het verleden en de ervaring hebben al voldoende aangetoond dat zelfregulering niet volstaat en dat een dwingend en duidelijk systeem, met effectieve straffen, in de meeste gevallen nodig bleek te zijn.
Dat wordt nog maar eens bewezen door de toename van het aantal onwettige reclames die de Milieureclamecode met voeten treden, waarvan de JEP (Jury voor Eerlijke Praktijken in de reclame) - een ander zelfregulerend orgaan - beweert dat hij de naleving verzekert. Diverse organisaties hebben trouwens onmiddellijk klacht neergelegd bij de rechtbank. Bij wijze van voorbeeld is er de klacht die onlangs door Friends of the Earth Europe (2) werd ingediend tegen Behermann, de invoerder van het automerk Saab voor zijn Europese reclamecampagne Biopower.

Het OIVO verzet zich dus met klem tegen de idee dat zelfregulering een alternatief voor de wettelijke bescherming zou worden en is van mening dat elk initiatief met betrekking tot zelfregulering of coregulering dwingend juridisch omkaderd moet worden voor zowel de uitwerking als de uitbreiding en de toepassing ervan.

Het OIVO is verbaasd over deze beslissing van de Febiac, vooral gelet op het feit dat een debat over reclame en milieu voorzien is in de context van de Lente van het leefmilieu, dat gelanceerd werd door Federaal minister van Klimaat en Energie Paul Magnette, en in het kader van het Federaal Milieuplan.

Daarom pleit het OIVO ervoor dat deze maatregelen besproken zouden worden in het kader van een meer algemeen debat over de opportuniteit van de milieureclame in die context. En waarom niet binnen de Raad voor het Verbruik, waarin de productie, de distributie, de middenstand, de reclamesector en de verbruikersorganisaties dankzij de paritaire samenstelling toch al vertegenwoordigd zijn?

(1)Richtlijn 1999/94/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 december 1999
eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2000:012:0016:0023:NL:PDF
(2)www.foeeurope.org